Zes stappen naar een cost-to-serve-model

NB Gartner

Figuur: © Gartner (April 2025)

Om inzicht te krijgen in de werkelijke kosten en winstgevendheid van de supply chain, zouden chief supply chain officers (CSCO’s) een cost-to-serve (CTS)-model in zes stappen moeten toepassen. Zo klinkt het althans bij onderzoeks- en adviesbureau Gartner. Aan de hand van dat stappenmodel kunnen ondernemingen hun indirecte en overheadkosten toewijzen op basis van de complexiteit die met elke afzonderlijke klant en elk afzonderlijk product gepaard gaat.

“Veel bedrijven zien differentiatie van diensten of productkenmerken over het hoofd wanneer ze de winstgevendheid van hun transacties berekenen”, zegt Marco Sandrone, VP analist bij de Supply Chain afdeling van Gartner. “Dat kan zorgen voor een misleidende perceptie van de winstgevendheid in een tijd waarin leiderschap steunt op de supply chain-functie om de levensvatbaarheid van producten en klanten te verduidelijken te midden van groeiende economische onzekerheid.”

Uit onderzoek van Gartner is gebleken dat traditionele accountingmethoden de kosten voor het ondersteunen van klanten en producten verwaarlozen vanwege de complexiteit die deze activiteiten genereren in de bedrijfsactiviteiten.

“Veel CSCO’s vermoeden wel dat sommige van hun producten en klanten niet winstgevend zijn, maar ze missen een gestructureerde aanpak om het probleem te definiëren en op te lossen,” zegt Marco Sandrone. “Om een duurzaam en aanpasbaar supply chain CTS-model te creëren, moeten uitdagingen op het vlak van data, modellering en technologische beperkingen worden overwonnen, terwijl de doelstellingen van stakeholders en de bedrijfsstrategie geheroriënteerd moeten worden op een duidelijker beeld van winstgevendheid.”

Om de invoering van een supply chain CTS-model te ondersteunen, heeft Gartner een meerstappenplan opgesteld dat CSCO’s kunnen implementeren (zie figuur).

Stap 1: Breng de kostencomponenten in kaart

De eerste stap bestaat erin de kostenstructuur van de organisatie te ontleden om de kosten te bepalen die traditioneel over transacties worden verdeeld op basis van inkomsten of fysieke volumes. Werk samen met het financiële team om inzichten en steun voor het initiatief te krijgen. Concentreer je op het identificeren van indirecte kosten zoals logistiek, opslag, verwerking en value-added services.

Stap 2: Maak afspraken over de scope

Succesvolle bedrijven kiezen vaak voor een gefaseerde, op pilots gebaseerde aanpak van CTS, beginnend bij een specifiek segment zoals een land of een productlijn, en richten zich in eerste instantie op een kleinere subset van directe product- en supply chain-kosten.

Stap 3: Koppel de kostencomponenten aan kostendrijvers

Om de toewijzing van supply chain-kosten beter af te stemmen op de werkelijke kostendrijvers, moet je de factoren die elke kostencomponent beïnvloeden goed begrijpen. Samenwerking met functionele experts is cruciaal om die relaties effectief in kaart te brengen. Door kostencomponenten te koppelen aan hun drivers kunnen organisaties de nauwkeurigheid van hun kostentoewijzing en hun besluitvormingsprocessen verbeteren.

Stap 4: Modelleer een benadering van de werkelijke kosten per activiteit

Het kwantificeren van de kosten per activiteit is een uitdaging, maar essentieel voor de CTS-analyse. Directe uitgaven, zoals direct-naar-de-klant transportkosten, zijn gemakkelijker te identificeren, terwijl indirecte kosten op veronderstellingen gebaseerde schattingen vereisen omdat er geen direct verband is tussen het kostenelement en een specifieke klant of product. Om de kosten per activiteit te definiëren is het essentieel om een tijdsframe vast te stellen voor het verzamelen van data, waarbij de focus vaak op het voorgaande kalenderjaar ligt.

Stap 5: Ontdek de werkelijke winstgevendheid op transactieniveau

CSCO’s moeten samenwerken met de financiële afdeling om een uitgebreide lijst van verkooptransacties van het afgelopen kalenderjaar te verzamelen. Voeg de werkelijke kosten samen om de ware winstgevendheid van elke factuurtransactie te achterhalen. CTS-modellen kunnen een meer genuanceerde benadering bieden om marges te definiëren door rekening te houden met de complexiteit die wordt veroorzaakt door klantgedrag en producteigenschappen.

Stap 6: Gebruik de resultaten om de bedrijfsprestaties te verbeteren

Met werkelijke data over de klant en de winstgevendheid van het product in de hand kunnen CSCO’s:

- het verkoopteam helpen bij het onderhandelen met nieuwe klanten of het heronderhandelen van onrendabele contracten;

- gegevens over producten gebruiken om het productportfolio te optimaliseren;

- markt- of kanaalgegevens gebruiken om strategische beslissingen te sturen;

- kostengegevens weergeven als percentage van de brutoverkoop voor strategische discussies;

- de kosten per eenheid benadrukken voor operationele verbeteringen (bv. logistiek en transport).

Klanten van Gartner kunnen meer lezen op Create Cost-to-Serve Model in 6 Steps, Part 1 — Scope Data Analysis en Create Cost-to-Serve Model in 6 Steps, Part 2 — Unveil the True Profitability. Niet-klanten vinden meer informatie op Supply Chain Costs

Recente nieuwsberichten

WDP investeert 52 miljoen in twee logistieke sites in Zuid-Frankrijk

WDP breidt zijn Franse vastgoedportefeuille uit met twee logistieke sites in Alzonne en Vendargues. Met de acquisities is in totaal ongeveer 52 miljoen euro gemoeid. De gebouwen omvatten in totaal circa 50.300m² verhuurbare oppervlakte.

Montea ontwikkelt distributiecentrum van 67.400m² in Tiel

Vastgoedspecialist Montea start op Logistic Park Glassworks in het Nederlandse Tiel met de ontwikkeling van DC Quartz, een nieuw logistiek gebouw van liefst 67.400m². Zo’n zeventig procent van het project is al voorverhuurd aan BSH Huishoudapparaten, onderdeel van BSH Home Appliances Group. BSH neemt 46.700m² in gebruik via een triple net-huurovereenkomst met een minimale looptijd van tien jaar. Voor de resterende dertig procent lopen vergevorderde gesprekken met kandidaat-huurders.

DP World wil tot honderd miljoen euro investeren in Antwerpse cold chain-hub

DP World bouwt in de haven van Antwerpen een nieuw temperatuurgecontroleerd logistiek centrum. De eerste fase vertegenwoordigt een investering van 48 miljoen euro. Met bijkomende infrastructuurinvesteringen in latere fasen kan het totale bedrag oplopen tot ongeveer honderd miljoen euro. Het project wordt ontwikkeld samen met Montea en Maatschappij Linkerscheldeoever (MLSO). De nieuwe faciliteit komt op een terrein van 83.000m², vlak bij de Antwerp Gateway-terminal van DP World.

Jungheinrich versterkt ook samenwerkingen rond hef- en magazijntrucks en autonome laadprocessen

In korte tijd heeft Jungheinrich twee strategische investeringen in andere logistieke spelers bekendgemaakt. Recent verwierf het bedrijf een belang van 4,9 procent in de Chinese fabrikant van hef- en magazijntrucks EP Equipment. Jungheinrich en EP Equipment werken al sinds mei 2025 samen. De nieuwe participatie moet de samenwerking op langere termijn versterken, onder meer op het vlak van technologie, productportfolio en marktontwikkeling.

Jungheinrich en Movu Robotics sluiten strategisch partnerschap

Jungheinrich en Movu Robotics gaan een strategisch partnerschap aan voor de ontwikkeling van geautomatiseerde pallettenmagazijnen. Jungheinrich wordt de voorkeursintegrator voor de shuttlesystemen van Movu, terwijl Movu de voorkeursleverancier voor Jungheinrich wordt. De samenwerking combineert de vierwegshuttles van Movu met de expertise van Jungheinrich op het vlak van advies, systeemintegratie, software en service.

Colruyt Group en Kion bundelen R&D rond zelfrijdende voertuigen

De bedrijven gaan nauwer samenwerken rond de ontwikkeling en industrialisering van zelfrijdende voertuigen voor logistieke toepassingen. Colruyt Group verkoopt daarbij zeventig procent van zijn onderzoeks- en ontwikkelingsactiviteiten rond zelfrijdende pallettrucks aan Kion en behoudt zelf een participatie van dertig procent. Tegelijk kiest Colruyt Group Kion als wereldwijde voorkeurspartner om de geavanceerde SDV-technologie van Colruyt Group op de markt te brengen.

Vlaamse stadslogistiek kan aantal leveringsritten met ruim de helft verminderen

Praktijkproeven van VIL in Gent, Leuven en Mechelen tonen aan dat het bundelen en slimmer organiseren van stedelijke leveringen het aantal transportbewegingen aanzienlijk kan verminderen. Zo bleek tijdens de presentatie van de resultaten van het project. De testen vonden plaats binnen het Europese Green-Log-project, waarin VIL samen met steden en logistieke partners een digitaal platform ontwikkelde en testte.

Gartner ziet AI als rode draad in technologische trends van 2026

Agentic AI en physical AI behoren volgens Gartner tot de belangrijkste technologieën voor supply chains in 2026. De acht trends die het onderzoeksbureau naar voren schuift, zijn gegroepeerd rond drie thema’s: autonomie en agency, specialisatie en intelligentie, en vertrouwen en governance. Die weerspiegelen volgens Gartner de evolutie naar intelligentere en meer autonome systemen die digitale en fysieke processen met elkaar verbinden.

Laden en lossen: risico’s en oplossingen op het laadperron

(Advertorial) Het laadperron is een onmisbare schakel in de logistieke keten, maar ook een plek waar de veiligheid vaak onder druk staat. Dagelijks gebeuren er incidenten waarbij heftrucks, vrachtwagens en medewerkers betrokken zijn. Hoewel veel bedrijven vertrouwen op routine, is juist de wijze waarop de trailer aan een perron wordt gekoppeld een vaak risicovol.

Nood aan AI-talent in de supply chain groeit buiten alle proporties

De vraag naar functies in de supply chain waarvoor AI-vaardigheden vereist zijn, is tussen het eerste kwartaal van 2023 en het eerste kwartaal van 2026 met 387% gestegen. Dat meldt Gartner. Die stijging verloopt aanzienlijk sneller dan de algemene groei van de arbeidsmarkt, wat ervoor zorgt dat de concurrentie om gekwalificeerd talent alleen maar is toegenomen.

Nieuwsbrief

Wenst u op de hoogte te blijven van alles wat reilt en zeilt binnen de supply chain wereld? Registreer dan nu GRATIS op de Value Chain nieuwsbrieven.

Registreer NU

Magazines

U wenst zich te abonneren op de Value Chain Management magazines (print en online) en wenst toegang tot alle gepubliceerde content op onze website? Abonneer NU!

Abonneer NU

Supply Chain Innovations

Hét jaarlijkse netwerkevent voor elke supply chain professional!

Lees meer
Cookies accepteren

Wij houden rekening met uw privacy

We gebruiken cookies om uw surfervaring te verbeteren, gepersonaliseerde advertenties of inhoud weer te geven en verkeer te analyseren. Door op "Alles accepteren" te klikken, stemt u in met ons gebruik van cookies.