Traditioneel piekseizoen wijkt voor volatiele vraag
Foto: Rhenus Group
Het traditionele idee van een voorspelbaar piekseizoen in de scheepvaart raakt steeds verder achterhaald nu wereldwijde handelsstromen verschuiven naar meer volatiele en onregelmatige vraagpatronen. Dat is een bevinding van Rhenus Group. Volgens de wereldwijd actieve logistiek dienstverlener wordt de markt niet langer gekenmerkt door één seizoensgebonden piek, maar door meerdere, elkaar overlappende vraaggolven die de capaciteitsdynamiek en vrachttarieven ingrijpend veranderen.
“Die structurele verschuiving is al zichtbaar op belangrijke handelsroutes”, licht Rhenus Group toe. “De bezettingsgraad van containerschepen op routes van Azië naar Europa, Noord-Amerika en Oceanië ligt momenteel op een zeer hoog niveau, doordat vraag zich op verschillende momenten in het jaar manifesteert. Daardoor neemt de beschikbare ruimte af en stijgen de vrachttarieven. Gegevens van de Shanghai Container Freight Index laten tussen week 1 en week 24 een stijging zien van ongeveer 81 procent op de route Azië–Noord-Europa en 133 procent op de route Azië–Amerikaanse westkust.”
In plaats van een duidelijk seizoenspatroon worden de vervoersvolumes tegenwoordig beïnvloed door een combinatie van factoren. “Voorraadaanvullingen, vroegtijdige boekingen in afwachting van verwachte kostenstijgingen en grote retailmomenten, waaronder Amazon Prime Day en andere promotiecampagnes halverwege het jaar, zorgen ervoor dat bedrijven hun zendingen eerder en vaker gedurende het jaar versturen. Dat leidt tot meer gefragmenteerde en minder voorspelbare vraagstromen”, klinkt het bij Rhenus. “Tegelijkertijd blijven verstoringen en onzekerheden in het Midden-Oosten de marktomstandigheden beïnvloeden. Omleidingen van schepen via Kaap de Goede Hoop verlengen de transittijden, waardoor schepen langer onderweg zijn en de beschikbare capaciteit in de markt feitelijk afneemt. In combinatie met de al hoge bezettingsgraad beperkt dat de flexibiliteit binnen het systeem en vergroot het de volatiliteit van vrachttarieven.
“Het idee van een traditioneel piekseizoen raakt achterhaald”, zegt Renee Toh (foto), VP Global Ocean Freight bij Rhenus Groep. “In plaats van één voorspelbare piek zien we dat de vraag zich gedurende het jaar in meerdere golven ontwikkelt. De volumes zijn minder consistent, reageren sneller op marktontwikkelingen en worden steeds vaker beïnvloed door externe factoren, variërend van verstoringen en kostenverwachtingen tot retailcycli. De huidige situatie bestempelen als een ‘vroeg piekseizoen’ doet geen recht aan de structurele veranderingen die we zien in wereldwijde handelsstromen.”
In deze marktomgeving kunnen zelfs kortstondige stijgingen van de vraag al snel leiden tot scherpe tariefschommelingen, omdat er minder reservecapaciteit beschikbaar is om fluctuaties op te vangen.
Volgens Rhenus onderstrepen die ontwikkelingen een fundamentele verandering in de manier waarop supply chains moeten worden beheerd. De focus verschuift van plannen rond vaste seizoenscycli naar het continu inspelen op veranderende marktsignalen. Dat omvat onder meer het eerder veiligstellen van capaciteit, het optimaliseren van containerbenutting, het diversifiëren van transportopties en het vergroten van de zichtbaarheid binnen de supply chain. “Het idee dat supply chains zijn teruggekeerd naar een stabiel ritme weerspiegelt niet langer de realiteit”, vervolgt Renee Toh. “Bedrijven moeten opereren in een omgeving waarin voortdurende aanpassing noodzakelijk is. Flexibiliteit en realtime inzicht zijn essentieel om voor te blijven op verschuivingen in de vraag en verstoringen in de markt.”
