Supply chains zijn uitgegroeid tot geopolitieke hefbomen

Geopolitiek

Foto: Pixabay

Wie het vandaag over toeleveringsketens heeft, spreekt onvermijdelijk ook over geopolitiek. Handelsstromen, toegang tot grondstoffen en logistieke infrastructuur worden steeds minder uitsluitend door marktmechanismen bepaald, en steeds vaker door politieke en strategische keuzes. Die vaststelling staat centraal in het nieuwe jaaroverzicht van supply chain expert Alex Van Breedam, gebundeld in de masterclass ‘From 2025 to 2026: Supply Chains in a World That Refuses to Stabilise’. De analyse toont hoe het toenemende belang van geopolitiek, in wisselwerking met andere krachten zoals technologie en klimaat, leidt tot structurele volatiliteit in supply chains en waarom bedrijven veerkracht steeds explicieter moeten verankeren in hun strategische en bestuurlijke besluitvorming.

Geopolitiek weegt steeds zwaarder door

De masterclass analyseert de geopolitieke gebeurtenissen van 2025 door de lens van de toeleveringsketen. Alex Van Breedam identificeert zeven structurele aanjagers van verandering – economische groei, geopolitiek, tarieven, klimaat, technologie, arbeidsmarkten en regelgeving – die vandaag rechtstreeks ingrijpen op supply chain beslissingen. Die analyse wordt vertaald naar vier cruciale dimensies voor ondernemingen: volatiliteit, veerkracht, kosten en logistieke operaties.

Een centrale vaststelling is dat supply chains sinds 2025 steeds explicieter als beleidsinstrument worden ingezet. Importtarieven, handelsbeperkingen en strategische afhankelijkheden sturen niet alleen handelsstromen, maar beïnvloeden ook investeringsbeslissingen, netwerkstructuren en locatiekeuzes. Toegang tot schaarse grondstoffen, energie en logistieke infrastructuur komt onder toenemende druk te staan door geopolitieke spanningen, militarisering en verschuivende machtsblokken.

Structurele volatiliteit als nieuwe realiteit

Die ontwikkelingen leiden tot een bijna structurele vorm van volatiliteit in toeleveringsketens. Vooral tarieven bleken in 2025 een belangrijke bron van onvoorspelbaarheid. De klassieke Oost-West goederenstromen raakten ernstig verstoord, onder meer doordat China een aanzienlijk deel van zijn export naar de Verenigde Staten heeft omgeleid naar Europa.

Meer dan de helft van de bedrijven zag daardoor zijn supply chain kosten met tien tot vijftien procent stijgen. In de VS gingen sinds de invoering van nieuwe tarieven bovendien meer dan 1,2 miljoen supply chain jobs verloren.

“Supply chains functioneren niet langer in een stabiele economische omgeving”, stelt Alex Van Breedam. “Instabiliteit is de context geworden, niet de uitzondering.”

Supply chain schuift door naar de bestuurskamer

Sinds de coronapandemie volgen verstoringen elkaar in sneltempo op. Volgens Alex Van Breedam volstaat het niet langer om elke crisis afzonderlijk te beheersen. Ondernemingen moeten een structurele strategie voor supply chain veerkracht ontwikkelen, aangestuurd vanuit het hoogste bestuursniveau.

Waar de supply chain-functie vroeger vooral draaide rond transport en distributie, is ze vandaag uitgegroeid tot een sleutelfunctie in de onderneming. Beslissingen over energie- en grondstoffenaankoop, netwerkarchitectuur, voorraadbeleid en strategische partnerships hebben immers directe gevolgen voor zowel continuïteit als concurrentiekracht.

Investeringen zullen daarom steeds vaker worden afgewogen in termen van expliciete ‘veerkrachtkosten’: de prijs die organisaties bereid zijn te betalen om schokken op te vangen.

Vooruitblik op 2026

De vooruitzichten voor 2026 blijven volgens de analyse onzeker, zeker in Europa. Economische groei staat onder druk en de volatiliteit zal eerder toenemen dan afnemen. Risico’s die zich in 2025 al manifesteerden – onder meer op het vlak van geopolitiek en klimaat – zetten zich onverminderd door.

Alex Van Breedam formuleert negen aanbevelingen om bedrijven beter te wapenen tegen die toenemende volatiliteit en onvoorspelbaarheid. De kern daarvan is een verschuiving naar meer veerkracht en snellere, slimmere besluitvorming. In een structureel moeilijke omgeving kunnen performante organisaties net sneller een competitief voordeel uitbouwen, terwijl andere dreigen achterop te raken of zelfs volledig te verdwijnen.

De masterclass bestaat uit een videopresentatie, een podcast en een rapport en is vrij toegankelijk via: https://iscn.academy/from-2025-to-2026/

Alex Van Breedam is CEO van TRI-VIZOR, een bedrijf dat complexe samenwerkingsverbanden en supply chain ecosystemen ontwerpt en implementeert. Daarnaast is hij professor supply chain management aan Antwerp Management School, KU Leuven, UHasselt en IESEG Management School in Parijs.

Recente nieuwsberichten

WDP investeert 67 miljoen euro in Frankrijk en benoemt group European investment manager

Logistiek vastgoedontwikkelaar WDP investeert in twee strategische grondposities in Frankrijk: op de luchthaven Paris Charles de Gaulle en ten noorden van Toulouse. Samen zijn ze goed voor een totale investering van 67 miljoen euro en zowat 132.000m² aan toekomstige verhuurbare oppervlakte.

WDP wil de nieuw verworven gronden geleidelijk ontwikkelen, voornamelijk vanaf 2028. Met de ontwikkeling zou het project een toekomstige investering van in totaal ongeveer 172 miljoen euro vertegenwoordigen. Tegelijk met de investering benoemt WDP Robert Woerdeman tot ‘group European investment manager’.

Contargo breidt binnenscheepvaartactiviteiten uit

Na de modernisering van de infrastructuur in de haven van Emmerich (Noordrijn-Westfalen, Duitsland), heeft Contargo Rhein-Waal-Lippe op 11 mei 2026 de nieuwgebouwde containerbrug officieel in gebruik genomen. Daarmee is de meerjarige uitbreiding van de containerterminal voorlopig afgerond.

Dematic en Alheembouw voorzien NMBS van geautomatiseerd magazijn

Als aanbieder van automatiseringsoplossingen voor de supply chain, levert Dematic aan de Belgische hoofdaannemer Alheembouw een hoogbouwmagazijn en een AutoStore-systeem voor een nieuw logistiek centrum van de NMBS. De nationale spoorwegmaatschappij gaat het magazijn gebruiken als opslagfaciliteit voor een breed scala aan componenten en reserveonderdelen die nodig zijn voor het onderhoud, de reparatie en de modernisering van haar spoorwegvloot. Het logistiek centrum wordt gebouwd op een voormalig industriegebied in Mechelen dat eigendom is van de NMBS.

Domino lanceert UV-lasercodeersysteem voor gevoelige verpakkingen

Domino Printing Sciences, wereldwijd aanbieder van printoplossingen, stelt zijn nieuwe Ux360i UV-lasercodeersysteem voor. Het systeem is ontworpen om fabrikanten te helpen permanente codes van hoge kwaliteit aan te brengen op gevoelige en recyclebare verpakkingsmaterialen, zonder dat dit ten koste gaat van de lijnprestaties. Daarmee wil Domino inspelen op de uitdagingen waarmee veeleisende productieomgevingen, zoals die van voedingsmiddelen, farmaceutica en life sciences, geconfronteerd worden.

Heftruckchauffeur blijft hoofdzakelijk mannelijk beroep

In België zijn ruim 23.000 mensen aan de slag als heftruckbestuurder. Daarmee is het een van de zeventig meest voorkomende beroepen in het land. Toch staat het beroep al vele jaren op de lijst van knelpuntberoepen en is het bijna uitsluitend een mannelijk domein. Dat bracht B-Close als onafhankelijke Belgische verdeler van A-merkheftrucks onder de aandacht naar aanleiding van de Dag van de Heftruckchauffeur op 8 mei.

97% van de Europese transportprofessionals gebruikt al AI

Artificiële intelligentie (AI) heeft zich in sneltempo ontwikkeld tot een vaste bouwsteen binnen transport- en logistiek management. Dat staaft ook recent onderzoek van Descartes Systems Group. Uit het jaarlijkse Europees Transportmanagement Benchmarkonderzoek blijkt dat nog slechts 3% van de Europese verladers en logistiek dienstverleners (LSP’s) nog geen AI gebruikt bij de transformatie van transportprocessen. Het onderzoek werd uitgevoerd in 2025 onder 300 senior besluitvormers bij verladers en logistiek dienstverleners in Europa (België/Nederland (75), Duitsland (75), het Verenigd Koninkrijk (75), Frankrijk (75)).

Hoe veilig is uw laadkaai? Neem deel aan het Dockveiligheidsonderzoek 2026

(Advertorial) Veilig werken aan de laadkaai blijft in veel warehouses een aandachtspunt. Op deze plek komen heftrucks, vrachtwagens en medewerkers samen, vaak onder tijdsdruk. Dat maakt het laadperron één van de meest risicovolle zones binnen de logistieke operatie.

Om beter inzicht te krijgen in de praktijk, nam Rite-Hite het initiatief om een dockveiligheidsonderzoek te organiseren. Dit marktonderzoek brengt in kaart waar het goed gaat, waar risico’s liggen en waar verbeterkansen zitten. De resultaten worden in juni gedeeld.

Dachser rolt @ILO voor realtime inzicht in de loods ook in Benelux uit

Logistiek dienstverlener Dachser zet in Zevenaar (Nederland) een volgende stap in de digitalisering van zijn logistieke processen. Voortaan wordt in de overslagloods gewerkt met @ILO (advanced indoor localization and operations), een systeem dat via scanunits aan het plafond automatisch datamatrixcodes op goederen en intern transportmaterieel registreert. In plaats van losse scanmomenten worden alle bewegingen continu vastgelegd, zonder dat medewerkers in beeld worden gebracht.

Welk fleet management systeem heeft toekomst?

Wagenparkbeheer op basis van een interface zoals VDA 5050 maakt het mogelijk automatisch geleide voertuigen van verschillende fabrikanten gezamenlijk aan te sturen. Maar voor efficiënt wagenparkbeheer is een centraal besturingssysteem niet altijd noodzakelijk. Veel hangt af van de specifieke toepassing, de proceseisen en de strategie van het bedrijf in kwestie. Als er bijvoorbeeld zelfrijdende transportvoertuigen van een enkele fabrikant worden ingezet voor het eenvoudige vervoer van dozen of pallets, kunnen deze ook zonder centraal besturingssysteem goed met elkaar communiceren. Safelog, fabrikant van mobiele transportrobots, laat a.h.v. drie verschillende scenario’s zien wanneer welke oplossing zinvol is.

Descartes verhoogt veiligheid voor wagenparken door overname Idelic

Descartes Systems Group heeft Idelic overgenomen, een leverancier van AI-gedreven oplossingen voor chauffeursveiligheid en prestatiebeheer met hoofdkantoor in Pittsburgh, Pennsylvania (VS).

Nieuwsbrief

Wenst u op de hoogte te blijven van alles wat reilt en zeilt binnen de supply chain wereld? Registreer dan nu GRATIS op de Value Chain nieuwsbrieven.

Registreer NU

Magazines

U wenst zich te abonneren op de Value Chain Management magazines (print en online) en wenst toegang tot alle gepubliceerde content op onze website? Abonneer NU!

Abonneer NU

Supply Chain Innovations

Hét jaarlijkse netwerkevent voor elke supply chain professional!

Lees meer
Cookies accepteren

Wij houden rekening met uw privacy

We gebruiken cookies om uw surfervaring te verbeteren, gepersonaliseerde advertenties of inhoud weer te geven en verkeer te analyseren. Door op "Alles accepteren" te klikken, stemt u in met ons gebruik van cookies.