Robotiseringsgraad in intralogistiek blijft stijgen

Opvallend was de afwezigheid van humanoïde robots op de LogiMAT. Op het internet circuleren talrijke filmpjes van menselijke robots die volledig synchroon hun dans- en vechtsportkwaliteiten tonen. Door producenten als Tesla, UBTech en Unitree wordt hun een grote toekomst in de logistiek toegedicht. De handvol ‘humanoids’ die op de vakbeurs te zien was, werd echter voornamelijk ingezet als gimmick op de beursstand, niet als oplossing om goederen te picken of andere waardetoevoegende werkzaamheden uit te voeren.

Die constatering is niet los te zien van het onderzoek naar humanoids dat het Fraunhofer Institut für Materialfluss und Logistik (Fraunhofer IML) tijdens de LogiMAT presenteerde. Volgens de onderzoekers van dat wetenschappelijk instituut uit Dortmund zijn humanoids in technologisch opzicht nog niet volwassen genoeg om nu al op grote schaal te worden ingezet. Om te beginnen laat het vermogen om goederen op te pakken en te verplaatsen te wensen over. Neem bijvoorbeeld de benen waarmee de robots zijn uitgerust. Die kunnen handig zijn om hoogteverschillen te overwinnen of trappen te lopen, maar zijn voor 90 tot 95 procent van de toepassingen in de logistiek niet nodig. Ook de batterijcapaciteit is een aandachtspunt; bij de meeste humanoids is die beperkt tot ongeveer vier uur.

Langdurige transformatie

Niettemin liggen er voor humanoids op langere termijn wel degelijk kansen in de logistiek, met name op plaatsen waar traditionele automatiseringsoplossingen tekortschieten. Fraunhofer IML noemt toepassingen als het picken, sorteren, verpakken of palletiseren van goederen. Het grote voordeel van humanoids is dat ze voor al die taken kunnen worden ingezet, daar waar maar extra mankracht nodig is.

Behalve technologische uitdagingen zien de onderzoekers ook uitdagingen op het gebied van veiligheid, efficiëntie en integratie in complexe omgevingen zoals warehouses. “Die zijn cruciaal voor duurzaam succes op de lange termijn. De integratie van humanoids in de logistiek moet dan ook worden gezien als een langdurig transformatieproces”, schrijven de onderzoekers.

Ook bedrijven zien op lange termijn kansen voor humanoids. Van alle door Fraunhofer IML bevraagde bedrijven verwacht tachtig procent binnen tien jaar over een productieve oplossing te beschikken. De helft daarvan denkt dat dat binnen vier jaar al het geval is. Dat is alleen haalbaar als robotleveranciers blijven investeren in doorontwikkeling. Op dit moment is er nog geen enkele humanoid die aan alle specificaties voor toepassing in de logistiek voldoet.

Hexxabotics

Ondanks de afwezigheid van humanoids liet de LogiMAT zien dat de robotisering in de logistiek onverminderd doorzet. In navolging van Exotec, Knapp en Hai Robotics introduceerde ook Inther zijn eigen klimrobot. Opvallender dan de robot zelf is het opslagsysteem waarin hij zijn werk moet doen. Dat bestaat uit zeshoekige torens met een schacht in het midden waardoor de robot omhoog klimt. Aan elk van de zes zijden zijn opslaglocaties voor bakken met kleingoed gecreëerd. Vanwege de unieke vorm gaf Inther het systeem de naam Hexxabotics.

Volgens medeoprichter Paul Hermsen van Inther heeft Hexxabotics een paar belangrijke voordelen ten opzichte van AutoStore, wereldwijd marktleider in compacte opslagsystemen. “Bij een AutoStore komt misschien tien procent van de picks uit een van de bovenste bakken. Voor alle andere picks is het nodig bakken ‘op te graven’, wat ten koste gaat van de verwerkingscapaciteit. In ons systeem is elke bak direct toegankelijk voor de robots. Waar een AutoStore-systeem doorgaans tot 20 tot 25, en in een enkel geval 30 tot 40 bakpresentaties per robot per uur komt, gaan wij over de 80 bakpresentaties.”

Robots huren

Een ander onderscheid is de opslagdichtheid. Die van AutoStore lijkt door het compacte ontwerp niet te overtreffen. “Dat klopt tot een hoogte van acht meter, want hoger gaat AutoStore niet. Met Hexxabotics gaan we tot een hoogte van zestien meter, waardoor we per vierkante meter meer bakken kwijt kunnen. Dat is een belangrijk voordeel, want de meeste warehouses zijn tegenwoordig minstens twaalf meter hoog.”

Inther heeft bijna vier jaar aan het systeem gewerkt. “We hebben veel shuttlesystemen geïmplementeerd, maar die zijn vrij duur en niet schaalbaar”, zegt Paul Hermsen. “Als je een systeem met 40.000 opslaglocaties wilt, kom je al snel uit op een ontwerp met drie shuttlegangen. Die leveren samen 2000 tot 3000 bakpresentaties per uur, ook als je er maar 500 nodig hebt. Met Hexxabotics kunnen we klein beginnen en meer robots inzetten als extra capaciteit nodig is. Ook als de robots maar tijdelijk nodig zijn vanwege seizoenspieken zoals Black Friday. Die zijn bij ons te huur voor twee of drie maanden.”

Inther is van plan het systeem verder door te ontwikkelen. Nu kunnen louter kunststof bakken van het formaat 600x400x270 millimeter worden opgeslagen, maar Paul Hermsen verwacht dat op termijn ook andere bakformaten mogelijk worden. “Op dit moment zijn we bezig met implementatie bij een eerste klant in Nederland. De rest van het jaar willen we gebruiken om dat systeem stabiel te krijgen, zodat het vanaf begin 2027 beschikbaar is voor andere klanten.”

AutoCase

Ook AutoStore zelf blijft zijn opslagsysteem doorontwikkelen. Op de LogiMAT demonstreerde het bedrijf een pickrobot onder de naam VersAI. Die robotarm kan worden geïntegreerd in een werkstation en is niet alleen geschikt voor ‘piece picking’, maar bijvoorbeeld ook voor het consolideren van SKU’s die over meerdere bakken verspreid zijn. Een andere innovatie is AutoCase, een station dat in staat is volle dozen uit te slaan. Die dozen worden vanaf de onderkant uit de AutoStore-bak gedrukt, waarna ze met een klem op een conveyor worden geplaatst.

De besturingssoftware is voorzien van AI, wat het mogelijk maakt de prestaties te verhogen zonder extra robots te hoeven inzetten. Denk aan het creëren van ‘snelwegen’ voor robots, wat leidt tot minder congestie. Ook helpt AI om storingen te voorspellen en stilstand van robots of werkstations te reduceren.

Plafondrobots

Dat autonome mobiele robots niet alleen over de vloer hoeven te rijden, toonde CeiliX. Het Duitse bedrijf ontwikkelt robots die zich voortbewegen over het plafond. In eerste instantie zijn deze SkyBots bedoeld als manuele tilhulp in productieomgevingen, maar ze kunnen zich ook autonoom in elke richting verplaatsen terwijl ze producten oppakken en transporteren. Daardoor blijft de vloer leeg, wat een uitkomst kan zijn in krappe omgevingen die ongeschikt zijn voor andere automatiseringsoplossingen.

Het systeem is modulair en schaalbaar: gebruikers kunnen eenvoudig robots toevoegen die elkaar probleemloos kunnen passeren. De SkyBot kan van een robotarm worden voorzien en gewichten tot 225 kilogram dragen. Voor installatie is wel een speciaal plafond met rails nodig.

Ultrasone radar

De LogiMAT toonde niet alleen innovaties in robottechnologie, maar ook in veiligheidssensoren. Het Noorse bedrijf Sonair demonstreerde een ultrasone sensor die werkt op dezelfde manier zoals een vleermuis echolocatie inzet. “Onze sensor zendt voortdurend geluidsgolven uit. Als die een object raken, worden de geluidsgolven weerkaatst en weer opgevangen door de sensor. Op basis van de faseverschuiving en de vertraging daarin berekent de sensor met een vrij grote nauwkeurigheid de afstand tot het object”, legt ontwikkelaar Simen Bergsvik van Sonair uit.

De ultrasone sensor heeft een bereik van drie meter en is anders dan een laserscanner ongevoelig voor stof of lichtinvloeden. Een ander verschil is het bereik van de sensor, die bolvormig van aard is en dus objecten in alle richtingen kan detecteren: niet alleen pallets op de vloer of benen van voetgangers, maar ook handen en hooggeheven vorken. “Gebruikers kunnen zelf het gebied afbakenen dat ze willen beveiligen. Elk voet of hand die binnen dat gebied komt, wordt meteen gedetecteerd”, licht Simen Bergsvik toe. “Onze eerste klant is een producent van schoonmaakrobots. Die heeft nu nog slechts één ultrasone sensor nodig in plaats van veertien traditionele veiligheidssensoren.”

Sorteren

De trend naar compacte oplossingen is niet alleen zichtbaar in opslagsystemen, maar ook in sorteersystemen. EuroSort heeft een sorteersysteem ontwikkeld die bestaat uit een conventionele ‘splittray sorter’ met daaronder een ‘SmartWall’. Die SmartWall bestaat uit een shuttle die razendsnel op en neer beweegt en voorzien is van een tray die naar twee zijden kan kantelen. Op het moment dat een product op de splittray sorter zijn bestemming heeft bereikt, valt het op de shuttle die het vervolgens in het juiste vak of bak laat glijden. “Met deze SmartWall kunnen we op een afstand van twee meter tot wel tachtig uitsorteerbestemmingen creëren”, stelt Edwin van Kempen van EuroSort.

“Afhankelijk van hun orderprofiel kunnen klanten zelf de configuratie bepalen. Ze kunnen kiezen voor maximaal acht kleine vakken boven elkaar, maar ook voor drie grote bakken boven elkaar. Ook kunnen ze kiezen voor een opstelling met zowel een SmartWall als conventionele chutes. Dat maakt het systeem met name geschikt voor e-commercebedrijven die zowel kleine als grote orders ontvangen. Na batchpicking volstaat één sorter om alle producten op order te sorteren.”

MtL